Anasayfa / Kürdistan / Kürtlerin Mam Celal, yani Celal Amca olarak hitap ettikleri Celal Talabani, tedavi gördüğü Almanya da 84 yaşında yaşama gözlerini kapadı…!

Kürtlerin Mam Celal, yani Celal Amca olarak hitap ettikleri Celal Talabani, tedavi gördüğü Almanya da 84 yaşında yaşama gözlerini kapadı…!

Irak Kürt politikasının önemli isimlerinden olan biriydi. Celal Talabani’nin politik yaşamı gelgitlerle dolu. Bir dönem devrimci gerilla savaşımında bahseden Talabani, Barzani’yle iktidar savaşımında sıklıkla bölge gerici devletleriyle uzlaşmada ve hatta işbirliği içine girmekten geri kalmadı.

Bağdat Üniversitesi hukuk bölümü mezunu olan Talabani, ittifaklarını değiştirmede oldukça mahir olan bir politikacı olarak biliniyordu.

Celal Talabani, İrak Kürdistan’ının en büyük iki partisinden Irak Kürdistan Yurtseverler Birliği, IKYB’nin lideriydi.

Parti, genel olarak desteğini şehirli nüfustan ve Kürt toplumundaki radikallerden alıyor.

1933 yılında doğan Celal Talabani, siyasi kariyerine KDP’ye bağlı Kürdistan Öğrenci Birliği’nin kurucu üyesi ve lideri olarak 1950’li yılların başında başladı.

Basamakları hızla tırmandı ve kısa süre zarfında KDP’nin üst düzey üyelerinden biri haline geldi.

1961 yılında, Irak merkezi Abdülkerim Kasım hükümetine karşı Kürt ayaklanmasına katıldı.

Kasım’ı iktidardan uzaklaştıran darbenin ardından, 1963 yılında Cumhurbaşkanı Abdülselam Arif’in hükümetiyle yürütülen görüşmelerde Kürt delegasyonunun liderliğini yaptı.

1975 yılında KDP lideri Molla Mustafa Barzani’yle (Bugünkü KDP lideri olan Mesud Barzani’nin babası) aralarında derin görüş ayrılıkları oluşmaya başladı ve KDP’den ayrılanların kurduğu ve gelecekte kayınpederi olacak İbrahim Ahmed’in önderliğindeki KDP Siyasi Bürosu’na katıldı.

Grup, 1966 yılında merkezi hükümetle bir ittifak kurdu ve KDP karşıtı askeri kampanyada yer aldı.

1970 yılının Mart ayında KDP ve hükümet arasında bir barış anlaşması imzalandığında, grubun siyasi hayatına son verildi.

IKYB-IKDP MÜCADELESİ

Talabani ve baba Barzani uzun yıllar birbirleriyle iktidar ve egemenlik mücadelesi içinde oldular.

Bunun üzerine Celal Talabani ve destekçileri, 1975 yılında Kürdistan Yurtseverler Birliği’ni kurdu.

Talabani, IKYB’nin sosyalist bir parti olacağını ve IKDP’nin aşiret çizgisinden uzak duracağını söyledi.

Bir yıl sonra, merkezi hükümete karşı silahlı direniş çağrısı yaptı.

1988 yılında Irak hükümeti Kürtlere karşı kimyasal silahlar kullandığında, IKYB ağır bir darbe aldı.

Talabani de, Kuzey Irak’ı terk etmek ve İran’a sığınmak zorunda kaldı.

Talabani-Barzaniler’in ya da diğer bir deyişle IKYB-IKDP’nin mücadelesi, Kuzey Irak’taki Kürt siyasi hayatının yaklaşık son 40 yılına damgasını vurdu.

SADDAM HÜSEYİN’İN DEVRİLMESİ

Saddam Hüseyin’in devrilmesi, Talabani’nin siyasi kariyerinde yeni bir dönem açtı

Talabani’nin siyasi hayatı, 1991 Körfez Savaşı’ndan ve kuzeydeki Kürtlerin Irak hükümetine karşı ayaklanmasından sonra yeni bir döneme girdi.

Batı ittifakının uçuşa kapalı bölge ilan etmesi IKDP ile kısa süren bir balayı döneminin başlamasına yol açtı.

Kuzey Irak’ta seçimler yapıldı ve 1992 yılında IKYB-IKDP ortak yönetimi kuruldu.

İki parti arasındaki gerilim, 1994 yılında silahlı çatışmalara ve iç savaşa neden oldu.

ABD ve kısmen İngiltere’nin çabalarıyla, iki parti heyetleri arasında yapılan çok sayıda toplantının ardından, Talabani ve KDP lideri Mesud Barzani 1998 yılında Washington’da bir barış anlaşması imzaladı.

Anlaşma, 4 Ekim 2002’de iki partiden milletvekillerinin katılımıyla bölgesel parlamentonun toplanması sonucu bir kez daha pekişti.

Parlamentonun bu oturumunda, Talabani Kürtler arasındaki çatışmaların yasaklanmasını öngören bir yasanın çıkarılmasını önerdi.

ABD önderliğindeki güçlerin Irak’ı işgale başladığı 2003 yılının Mart ayı öncesinde, iki parti aralarındaki anlaşmazlıkları bir yana iterek Talabani-Barzani liderliğini oluşturdu ve ABD’nin Irakı işgaline destek oldular..

Her iki lider de daha sonra Irak Yönetim Konseyi’ne atandı.

Irak savaşı her ikisine de çıkar sağladı.

ABD’nin Irak işgalinin ardından Saddam Hüseyin’i devirmesinden sonra Celal Talabani, Irak Geçici Hükümet Konseyi Üyesi seçildi.

Celal Talabani, 22 Nisan 2006’da Irak Devlet Başkanı seçildi. 2004-2014 arasında cumhurbaşkanlığı görevini yürüttü. Hala hazırda iki partide Güney Kürdistan Özerk yönetimini oluşturdu ve hala her iki partide yönetimi ellinde bulundurmaktadır. Hastalığı nedeniyle uzun dönemdir aktif politik yaşamda uzak kalan Talabani 84 yaşında yaşama gözlerini kapadı.

HALKIN BİRLİĞİ

AKP’nin Kürdistan’ın 23 İlinde Uygulamaya Soktuğu Cazibe Merkezleri tutmadı..!

Kürt sorunu ekonomik kalkınma yada gelişmiş sorunu olarak gören gösteren AKP, devlet eliyle ekonomik teşvik …